ก่อนจะเริ่มเป็นหนุ่ม

การเปลี่ยนแปลงของระดับฮอร์โนมเพศในร่างกาย ในช่วงต่อระหว่างเด็กมาเป็นวัยรุ่น จะมีผลทำให้เกิดความชัดเจนของการแสดงออกทางร่างกาย ไม่ว่าจะเป็นรูปร่าง เสียงหรือลักษณะท่าทาง ในเด็กผู้ชายจะเริ่มเมื่ออายุ 12-13 ปีเป็นต้นไป ซึ่งยังมีความแตกต่างกันระหว่างเชื้อชาติด้วย มีการศึกษาวิจัยในประเทศไทยพบว่าในอดีตเด็กผู้ชายจะเริ่มแตกเนื้อหนุ่ม เมื่ออายุราว 14-15 ปี แต่ปัจจุบันตัวเลขได้เปลี่ยนแปลงไปเป็นอายุน้อยลงเรื่อยๆ ซึ่งอาจจะมีผลมาจากการเปลี่ยนแปลงในสิ่งแวดล้อม กรรมพันธุ์ และการมีโภชนาการที่ดีขึ้น เด็กที่มีโรคภัยไข้เจ็บบ่อยๆ หรือเด็กที่ขาดอาหารก็จะเริ่มแตกเนื้อหนุ่มช้ากว่าเพื่อนคนอื่น การผิดแผกแตกต่างจากเพื่อนในเรื่องรูปร่าง บางครั้งก็ทำให้เกิดปํญหาในด้านจิตใจได้ พ่อแม่ผู้ปกครองหรือครูควรให้ความรู้ที่ถูกต้อง ให้กำลังใจ และให้ความมั่นใจแก่เด็กว่า สิ่งที่ตัวเขาไม่เหมือนเพื่อน อาจเป็นแค่ชั่วคราว หรือถ้าเป็นผลของกรรมพันธุ์ ก็ควรอธิบายว่าคนเราเกิดมาคงต้องวัดกันที่ความรู้ความสามารถ การทำงานให้ประสพความสำเร็จ การเป็นคนดีมีศีลธรรม ไม่ใช่ดูจากลักษณะภายนอก

สิ่งที่เปลี่ยนแปลงต่อไปนี้เป็นตัวเลขคร่าวๆ ของสถิติในต่างประเทศเท่านั้น

1. ความสูง เห็นได้ชัดเจนเมื่ออายุ 12-13 ปี และจะลดน้อยลงเมื่ออายุ 17-18 ปี ถ้าอายุ 15 ปีแล้วเด็กสูงขึ้นไม่ชัดเจน ควรปรึกษาแพทย์
2. อวัยวะเพศซึ่งรวมทั้งลูกอัณฑะด้วย จะเริ่มมีการเปลี่ยนแปลงอายุ 12-13 ปี และเปลี่ยนแปลง น้อยลง เมื่ออายุ 15-17 ปี เด็กผู้ชายจะสามารถหลั่งน้ำอสุจิหรือฝันเปียกได้เมื่ออายุ 12-13 ปี
3. ขนตามร่างกายได้แก่ ขนบริเวณอวัยวะเพศเริ่มมีตอนอายุ 11-12 ปี ส่วนขนรักแร้เริ่มมีตอนอายุ 13-15 ปี
4. ต่อมเหงื่อที่รักแร้และขาหนีบ เริ่มมีมากขึ้นเมื่ออายุ 13-15 ปี ทำให้เริ่มมีกลิ่นบริเวณรักแร้
5. เสียงแตก เนื่องจากกล่องเสียงใหญ่ขึ้นเมื่ออายุ 13-14 ปี และเสียงห้าวขึ้นเมื่ออายุ 14-15 ปี ลูกกระเดือกจะเห็นได้ชัดเจนขึ้นในช่วงนี้