โพสต์ 27 ส.ค. 56 ปรับปรุง 7 มี.ค. 57 2,632 Views

ผลกระทบของโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่

ผลกระทบของโรคถุงน้ำหลายใบในรังไข่

โพลีซีสติก โอวารี่ ซินโดรม

หรือ พี ซี โอ เอส (Polycystic Ovary Syndrome; PCOS) เป็นความผิดปกติของคุณผู้หญิง โดยเกิดมีถุงน้ำเล็กๆ กระจายอยู่ในรังไข่ ชาวบ้านทั่วไปอาจเรียกว่ามีซีสต์ในรังไข่ โรคนี้พบได้ค่อนข้างบ่อย ประมาณหนึ่งในสิบของสตรีวัยเจริญพันธุ์จนถึงอายุ 45 ปี ป่วยด้วยโรคนี้

โดยปกติ รังไข่เป็นแหล่งฟูมฟักเซลล์ไข่ตั้งแต่เป็นเซลล์อ่อนจนโตเต็มที่ พร้อมที่จะผสมกับเซลล์อสุจิจากฝ่ายชาย การเกิดถุงน้ำกระจายแทรกในรังไข่ย่อมส่งผลให้รังไข่ทำงานผิดปกติ ซึ่งคุณผู้หญิงมักจะสังเกตพบว่ามีความผิดปกติที่เกี่ยวข้องกับระบบสืบพันธุ์ ตั้งแต่ความผิดปกติที่ชัดเจน เช่น มีประจำเดือนกะปริบกะปรอย ไม่มีประจำเดือนหรือแต่งงานมาระยะหนึ่งแล้วมีภาวะมีบุตรยาก ไปจนถึงอาการที่ไม่สามารถสังเกตเห็นความผิดปกติได้ เช่น เยื่อบุมดลูกหนาตัว (Endometrial hyperplasia) จนอาจพัฒนากลายเป็นมะเร็งเยื่อบุมดลูก โดยความผิดปกติเหล่านี้เป็นผลกระทบโดยตรงต่อระบบสืบพันธุ์ซึ่งคุณผู้หญิง ทั่วไปให้ความสนใจ แต่อาจยังไม่ทราบว่าการเกิดถุงน้ำในรังไข่ยังเป็นสาเหตุของความผิดปกติของ ระบบอื่นๆ ของร่างกายตามมาอีกหลายระบบด้วย

ทั้งนี้ เนื่องจากรังไข่ทำหน้าที่เป็นแหล่งผลิตฮอร์โมนหลายชนิด ความผิดปกติที่เกิดขึ้นกับรังไข่ มีผลกระทบเป็นลูกโซ่ทำให้ระดับฮอร์โมนเพศและฮอร์โมนอื่นๆ ในร่างกายไม่สมดุลและเป็นสาเหตุให้เกิดความผิดปกติในระบบอื่นๆ ของร่างกาย โดยพบว่ามากกว่าร้อยละ 50 ของคุณผู้หญิงที่มีถุงน้ำในรังไข่ มีระดับฮอร์โมนอินซูลินในกระแสเลือดสูงกว่าปกติ (Hyperinsulinemia) และร่างกายตอบสนองต่อการทำงานของอินซูลินน้อยกว่าปกติ (Insulin resistance) ส่งผลให้มีระดับน้ำตาลในกระแสเลือดสูงและเกิดภาวะเบาหวานตามมา

การที่ระดับฮอร์โมนในร่างกายไม่อยู่ในภาวะสมดุลนั้น มีผลต่อระบบหัวใจและหลอดเลือดด้วย โดยคุณผู้หญิงที่มีถุงน้ำในรังไข่ มีความเสี่ยงที่จะมีระดับคอเลสเตอรอลในกระแสเลือดสูงกว่าปกติ มีภาวะอ้วน ผนังหลอดเลือดแดงหนาตัว แข็ง ไม่ยืดหยุ่น ซึ่งเป็นสาเหตุให้เกิดภาวะความดันโลหิตสูงและมีความเสี่ยงที่จะเกิดภาวะ หัวใจวายสูงกว่าคนปกติที่มีอายุอยู่ในวัยเดียวกันถึงเจ็ดเท่า อย่างไรก็ดี การปรับพฤติกรรมการดำเนินชีวิต เช่น การควบคุมน้ำหนัก การออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอและการเลือกรับประทานอาหารที่เหมาะสม ร่วมกับการรับประทานยาตามที่แพทย์แนะนำ จะช่วยลดความเสี่ยงดังกล่าวลงได้อย่างมาก

ความผิดปกติอีกประการหนึ่งคือความผิดปกติภายนอกร่างกายที่สามารถสังเกตุเห็นได้ง่าย เช่น  การ มีภาวะอ้วนกว่าปกติ อาจมีผิวมัน มีสิวขึ้นบริเวณใบหน้าและตามลำตัวมากกว่าผู้หญิงทั่วไป มีขนขึ้นดกบริเวณแขน ลำตัว ต้นขาและขาหนีบ รวมทั้งผิวหนังอาจมีลักษณะเป็นปื้นสีเข้มกว่าปกติโดยเฉพาะบริเวณข้อพับ คอ แขนและขา ซึ่งลักษณะเหล่านี้มีผลต่อความสวยงามและรูปลักษณ์ภายนอก ส่งผลกระทบด้านจิตใจและความมั่นใจในตนเองของคุณผู้หญิง

นอกจากความผิดปกติที่แสดงออกทางกายแล้ว ความไม่สมดุลของฮอร์โมนยังมีผลต่ออารมณ์และจิตใจด้วย โดยอาจมีอาการซึมเศร้าหรือมีความกังวลต่อเรื่องต่างๆ มากกว่าปกติ คุณผู้หญิงบางท่านอาจมีภาวะอ้วนและเกิดการหยุดหายใจเป็นเวลาสั้นๆ ในช่วงนอนหลับ ทำให้รู้สึกตัวตื่นเป็นระยะๆ นอนหลับไม่สนิท อาจส่งผลให้ง่วง ซึมหรือหงุดหงิดในช่วงเวลากลางวัน หากมีอาการดังกล่าวก็ควรแจ้งให้แพทย์ทราบด้วยเพื่อแพทย์จะได้วางแผนการดูแล ด้านอารมณ์และจิตใจไปพร้อมกับการรักษาภาวะผิดปกติของร่างกาย

การเกิดถุงน้ำในรังไข่นี้เกิดได้จากหลายสาเหต ุสาเหตุหลักคือการได้รับถ่ายทอดทางพันธุกรรมมาจากบิดา-มารดาดัง นั้น คุณผู้หญิงที่มีคุณแม่ พี่สาวหรือน้องสาวป่วยด้วยโรคนี้ก็มีความเสี่ยงที่จะเป็นโรคนี้เช่นกัน ศูนย์วิจัยสุขภาพกรุงเทพจึงขอแนะนำให้คุณผู้หญิงทุกท่านเข้ารับการตรวจ สุขภาพอย่างสม่ำเสมอ เนื่องจากโรคนี้พบได้ค่อนข้างบ่อยในคุณผู้หญิงวัยเจริญพันธุ์ บางครั้งอาจมีความผิดปกติเกิดขึ้นที่รังไข่มาระยะหนึ่งแล้วแต่ยังไม่แสดง อาการผิดปกติออกมาอย่างชัดเจน คุณผู้หญิงหลายท่านอาจละเลยการไปพบแพทย์จนกระทั่งเกิดการเจ็บป่วยของระบบ อื่นๆ ของร่างกายตามมา การตรวจสุขภาพอย่างสม่ำเสมอจะช่วยให้ค้นพบความผิดปกติที่รังไข่ได้ตั้งแต่ ระยะแรกซึ่งก็จะช่วยให้คุณผู้หญิงปรับพฤติกรรมการดำเนินชีวิตได้อย่างเหมาะ สมและลดความเสี่ยงในการเกิดโรคอื่นๆ ด้วย สำหรับคุณผู้หญิงที่ป่วยด้วยโรคนี้และตั้งครรภ์ ควรได้รับการดูแลจากแพทย์อย่างใกล้ชิดเนื่องจากมีความเสี่ยงที่จะแท้งบุตร ตั้งแต่ช่วงไตรมาสแรกของการตั้งครรภ์หรืออาจคลอดก่อนกำหนด รวมทั้งอาจมีความดันโลหิตสูงกว่าปกติซึ่งผลต่อสุขภาพของคุณผู้หญิงและบุตรใน ครรภ์

 

เอกสารอ้างอิง

  1. Kamalanathan S, Sahoo JP, Sathyapalan T. Pregnancy in polycystic ovary syndrome. Indian J Endocrinol Metab. 2013;17:37-43.
  2. Giallauria F, Orio F, Palomba S, Lombardi G, Colao A, Vigorito C. Cardiovascular risk in women with polycystic ovary syndrome. J Cardiovasc Med. 2008;9:987-992.

 

ที่มา: ศูนย์วิจัยสุขภาพกรุงเทพ

ขอขอบคุณ

Author

พ.ต. นพ. จักรพันธ์ ศุภเดช

สูติศาสตร์-นรีเวชศาสตร์ (อนุสาขาเวชศาสตร์เจริญพันธ์)

4 บทความ

ผู้ประพันธ์

คำสงวนสิทธิ์

รายงานฉบับนี้เป็นการนำเสนอข้อมูลที่ได้รวบรวมจากแหล่งต่างๆ ที่น่าเชื่อถือในเชิงวิเคราะห์ มีวัตถุประสงค์ต้องการเผยแพร่เพื่อประโยชน์ด้านการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และประโยชน์แก่ส่วนรวม ไม่ได้เจตนาแนะนำข้อมูลเพื่อการวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรค ตลอดจนไม่ใช่เพื่อการนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์เชิงพาณิชย์หรือมีเจตนาเอื้อผลประโยชน์ทางธุรกิจใดๆ ศูนย์วิจัยสุขภาพกรุงเทพ เครือโรงพยาบาลกรุงเทพ จึงไม่ขอรับรองความถูกต้อง ครบถ้วน สมบูรณ์ และเป็นปัจจุบัน ของข้อมูลเกี่ยวกับยา โรค สาเหตุ อาการ วิธีการดูแลรักษา นวัตกรรมหรือเทคโนโลยีใหม่ๆ บางส่วนยังไม่มีการรับรองผลของการใช้งาน รวมทั้งไม่มีหลักฐานรับรองที่สมบูรณ์ครบถ้วน ดังนั้น ผู้ใช้ข้อมูล ควรใช้วิจารณญาณในการรับข้อมูลหรือปรึกษาผู้ประกอบวิชาชีพด้านสุขภาพเพิ่มเติม หากมีการนำข้อมูลไปใช้โดยไม่ปรึกษาผู้ประกอบวิชาชีพด้านสุขภาพ ทางศูนย์วิจัยสุขภาพกรุงเทพจะไม่รับผิดชอบต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นจากการใช้ หรือการอ้างอิงข้อมูลจากรายงานฉบับนี้ และศูนย์วิจัยสุขภาพกรุงเทพขอสงวนสิทธิ์ในการแก้ไข ดัดแปลงรายงานฉบับนี้โดยไม่ต้องแจ้งให้ทราบล่วงหน้า

บทความที่เกี่ยวข้อง

การเสียชีวิตของนักกีฬาในสนามแข่งขัน (ตอนที่ 1)

17 กุมภาพันธ์ 2557 2.044

การเสียชีวิตของนักกีฬาเทนนิส ระดับเยาวชน ที่กำลังแข่งขันกันในรายการ "ดันลอป – ลอนเทนนิสพัฒนาฝีมือสร้างชื่อทีมชาติ รอบมาสเตอร์ ประจำปี 2552" เกิดขึ้นในสนามของศูนย์พัฒนากีฬาเทนนิสแห่งชาติ เมืองทองธานี เมื่อวันที่ 25 ธันวาคม 2552 นับเป็นข่าวใหญ่ในแวดวงกีฬา

เตือนภัย

15 กุมภาพันธ์ 2557 1.858

อาการตกใจกลัวสุดขีด จะเกิดขึ้นเมื่อทราบว่า ตัวเอง ถ่ายเป็นเลือด ทำให้คิดไปต่าง ๆ นานา ว่าเป็นโรคร้ายชนิดใดกันแน่ เพราะการถ่ายเป็นเลือดเกิดได้จากหลายสาเหตุ

เบาหวานทำให้ไตวาย

15 กุมภาพันธ์ 2557 951

ภาวะน้ำตาลในเลือดสูงและความดันโลหิตสูง สามารถทำลายเส้นเลือดเล็กๆในไต ซึ่งทำให้ไตไม่สามารถกรองของเสียให้กับร่างกายได้ดีเท่าที่ควร จึงส่งผลให้มีโปรตีนรั่วในปัสสาวะ ภาวะเช่นนี้จะค่อยๆดำเนินไปสู่ภาวะไตเสื่อมและไตวายในที่สุด

ค้าหาข้อมูลสุขภาพ